FIFO (First In – First Out): hàng nào nhập kho trước thì xuất kho trước. Đây là nguyên tắc bắt buộc với thực phẩm, dược phẩm, mỹ phẩm để kiểm soát hạn sử dụng.
LIFO (Last In – First Out): hàng nhập sau lấy ra trước. Phù hợp với hàng không có hạn sử dụng hoặc vật liệu xây dựng.
Tư vấn chọn kệ theo nguyên tắc quản lý: 0903.422.179
Liên hệ tư vấn miễn phí:
Quyết định giữa FIFO và LIFO ảnh hưởng đến mọi khía cạnh của kho hàng: từ loại kệ cần mua, quy trình vận hành, đến báo cáo tài chính. Bài viết này phân tích sâu hơn hai phương pháp này và giúp bạn đưa ra quyết định đúng đắn cho từng loại hàng hóa cụ thể.
FIFO đảm bảo hàng nhập trước luôn được xuất trước. Trong thực tế kho hàng, điều này có nghĩa: hàng ở phía sau kệ (đã nhập lâu hơn) phải được lấy ra trước hàng ở phía trước (mới nhập). Đây là thách thức vật lý trong môi trường kho 3 chiều.
Ba cách thực hiện FIFO trong kho pallet:
Cách 1 — Kệ selective với WMS: Nhập từ đầu lane này, xuất từ đầu lane kia (back-to-front flow). Đơn giản nhưng đòi hỏi WMS và kỷ luật vận hành nghiêm ngặt. Hiệu quả cao khi ít SKU mỗi lane.
Cách 2 — Gravity flow racking: Hệ thống con lăn tự động đảm bảo FIFO vật lý mà không cần quản lý. Đắt hơn nhưng FIFO 100% tự động.
Cách 3 — Tổ chức theo lô (batch management): Đánh dấu lô nhập theo ngày, nhân viên picking luôn lấy từ lô cũ nhất. Đơn giản nhất nhưng dễ sai sót nhất.
LIFO cho phép lấy hàng mới nhập trước. Về mặt vật lý, đây là tự nhiên nhất trong kho — hàng mới để ở trên và phía trước, dễ lấy nhất.
Ưu điểm thực tế của LIFO: Đơn giản vận hành (không cần quản lý thứ tự), phù hợp với kệ high-density (drive-in, push back), giảm tần suất mở cửa kho lạnh (cùng đầu nhập và xuất). LIFO không phù hợp với hàng có hạn sử dụng nhưng hoàn toàn phù hợp với hàng không có hạn như thép, nhựa, linh kiện cơ khí.
FEFO (First Expired First Out) là biến thể của FIFO nhưng thay vì ưu tiên hàng nhập trước, FEFO ưu tiên hàng hết hạn trước. Trong thực tế, nếu hàng hóa nhập đều đặn và sản xuất cùng lô, FIFO và FEFO là như nhau. Nhưng khi có nhiều lô khác ngày hết hạn trộn lẫn (hàng mới nhập có hạn cũ hơn), FEFO phức tạp hơn FIFO và bắt buộc cần WMS để quản lý.
Ma trận quyết định đơn giản: Hàng có hạn sử dụng + kho lớn → FIFO với WMS hoặc gravity flow racking. Hàng có hạn sử dụng + kho nhỏ → FIFO thủ công với đánh dấu lô rõ ràng. Hàng không có hạn + ít SKU + nhiều pallet/SKU → LIFO với drive-in hoặc push back racking. Hàng không có hạn + nhiều SKU → LIFO với kệ selective (thực tế thường mixed FIFO/LIFO).
Liên Kết Long Quyền tư vấn giải pháp kệ kho phù hợp với chiến lược FIFO hay LIFO của bạn. Liên hệ: 0903422179, 0903412296, 0903434374.
Liên hệ tư vấn miễn phí:
Biết lý thuyết FIFO/LIFO là một chuyện, triển khai thực tế trong kho hàng là chuyện khác. Phần bổ sung này cung cấp hướng dẫn thực hành để áp dụng hai phương pháp này một cách chính xác và hiệu quả.
Cách đơn giản nhất để đảm bảo FIFO trong kho selective thông thường: dán nhãn ngày nhập kho lên từng pallet, và quy định "luôn lấy pallet nhãn cũ nhất trước". Hiệu quả nhưng phụ thuộc kỷ luật nhân viên.
Cách tự động hơn: dùng kệ flow rack (trọng lực đẩy hàng cũ ra trước), hoặc hệ thống drive-through (nhập từ đầu này, xuất từ đầu kia). Cả hai đảm bảo FIFO mà không cần can thiệp thủ công.
Cách chính xác nhất: tích hợp WMS ghi nhận ngày nhập và ngày xuất, tự động gợi ý vị trí lấy hàng FIFO khi picking. Sai sót gần bằng 0 nhưng chi phí triển khai cao hơn.
LIFO thường không cần hệ thống đặc biệt vì bản thân kệ pallet thông thường đã là LIFO nếu để hàng chồng lên nhau hoặc cùng vị trí. Drive-in rack và push back rack là các hệ thống tự động hóa LIFO. Phù hợp: vật liệu xây dựng, đồ uống đóng thùng, hàng không có hạn sử dụng.
Sai lầm phổ biến: dùng LIFO cho hàng có hạn sử dụng → hàng nhập trước bị "chôn vùi" phía sau và quá hạn trước khi được lấy ra. Luôn kiểm tra xem hàng của bạn có hạn sử dụng không trước khi quyết định FIFO hay LIFO. Tư vấn thiết kế kệ phù hợp phương pháp quản lý hàng: 0903422179.
Liên hệ tư vấn miễn phí:
CÔNG TY TNHH SX & TM LONG QUYỀN